محمد ربيع بن محمد ابراهيم

24

سفينه سليمانى ( سفرنامه سفير ايران به سيام ) ( فارسى )

فرنگان پرتگالى و چون سابقا در حوالى اين بندر بندر ديگر بوده مشهور بميلاپور « 1 » كه در تصرف فرنگان مزبور بود و بنابر حركت ناشايستى كه از ايشان بمنصه ظهور رسيد والى حيدرآباد لشگر فرستاده قلعه ايشان را منهدم ساخته و جمعى كه مانده بودند باينجا آمده ساكن شده‌اند و چون حاكم انگليس مال و منالى از ايشان نميخواهد و ظلم و ستم نمىكند و به همين كه بندر معمور باشد راضى است روزبروز از اطراف روباين طرف كرده آمده سكنى ميكنند و پادشاه انگليس بنابر آنكه صاحب بندرى باشد و به جهت آنكه خريد و فروخت و انجام قماشاتى كه در كار دارند نمايد مقرر كرده هر سال چند جهاز غروش « 2 » و ديگر امتعه بدانجا آورده فروخته قماش در عوض گرفته مىبرند و الحق در حفظ و حراست قلاع و امصار خود همه فرنگان نهايت احتياط و ضابطه دارند و هميشه بر بروج توپچيان و تفنگچيان موكل و توپها پر كرده و فتيله‌ها روشن روز و شب حاضر ميباشند و ساعتى از كشيك و پاسبانى غافل نميباشند و بعد از چند روز از ورود ايلچيان از آنگله تركه « 3 » مقر پادشاه ايشان است جهازى آمده رقمى مشتمل برآنكه روح شاه رخت استراحت از تخت بىپايه بدن بر - داشت و روى توجه به تسخير مملكت جاويد كه منظور نظر بلندهمت آنست گذاشت و جامهء عاريتى كالبد را از دوش افكند و در بساط شطرنج زمانه از ورود فيل مست

--> ( 1 ) - بندر ميلاپور را پرتغاليها در سال 1615 اشغال نمودند و تا سال 1669 آن را در اشغال خود داشتند . بمناسبت مزار طماس مقدس پرتغاليها آن را Sao Tome ناميدند . سان‌تمه امروز جزء شهر مدراس مىباشد . ( ر ك به تعليقات شماره 22 ) ( 2 ) - در متن « قروش » نوشته شده كه به « غروش » تصحيح گرديد . در اينجا غروش بطور اعم بمعنى مسكوك نقره ( Piastre اروپائيان ) كه در داد و ستد بين ممالك مختلف مورد استفاده بود به كار رفته است . سكه عثمانى غروش كه احتمالا نام آن از Groschen آلمانى اتخاذ شده براى اولين بار در زمان سليمان سوم ( 1687 - 1691 ) ضرب شد و در مبادلات بازرگانى جانشين آغچه ( پول سفيد ) كه تا آن زمان تنها مسكوك نقره آن كشور بود گرديد . ( انسيكلپدى اسلام . مقاله ( Ghurush ( 3 ) - مقتبس از پرتغالى Inglaterra بمعنى كشور انگلستان .